رسانه, گزارشها

انقلاب ومطالبات اقوام واقلیت‌ها درایران

20

دولت جمهوری ‏اسلامی دولت شیعیان است نه دولت شهروندان

برای اینکه بنیانگذار جمهوری اسلامی به “دولت-ملت” اعتقاد نداشت بلکه به “دولت-امت” باورداشت
رزمی‌‌‌‌‌‌‌:  بنیانگذار جمهوری اسلامی به “دولت-ملت” اعتقاد نداشت بلکه به “دولت-امت” را باورداشت. براین اساس دولت جمهوری ‏اسلامی دولت شیعیان است نه دولت شهروندان.  سرکوبی‌های خونین دهه اول انقلاب برای تثبیت حکومت معتقدان به ‏ولایت فقیه بود.

چکیده : ماشالله رزمی روزنامه‌نگار وپژوهشگر مسائل اتنیک واقلیت‌ها درایران می‌گوید اقلیت‌های ساکن در ایران زمانی می‌توانند به‌صورت دموکراتیک به خواسته‌های خود برسند که ساختار حکومت درایران ‏غیرمتمرکز ومنشورجهانی حقوق بشر رعایت شود‎.

اقلیت‌های قومی و دینی ومطالبات سیاسی و فرهنگی و دینی‌شان همواره یکی از مسائل جدی حکومت‌ها درایران معاصر بوده است. اقلیت‌های ساکن درجغرافیای ایران علاوه برمطالبات عمومی، خواست‌های ویژه خود را داشته و دارند که بنابر شرایط  زمانی گاه حدت گرفته و گاهی نیز فروکش می‌نماید. درحوادث انقلابی سال ۱۳۵۷ که منجر به تغییر نظام سیاسی ایران شد، مناطق قومی ایران فعالانه دراین تحولات حضور داشتند. شعارها ومطالباتشان نیز چندان تفاوتی با بخش‌های دیگر جامعه ایران نداشت، اما پس از سقوط نظام پادشاهی درایران  فضای سیاسی درمناطق قومی تغییر کرد و رنگ هویت‌طلبی و خودمختاری‌خواهی بیشتری به خود گرفت.

درباره چگونگی مشارکت اقلیت‌های قومی ودینی درتحولات سال ۵۷ وشعارها ومطالبات آنها و نیز چگونگی رفتار حاکمیت پس از انقلاب با آنها با ماشالله رزمی، نویسنده و پژوهشگر آشنا به مسائل اقوام واقلیت‌ها درایران گفت‌وگو کرده‌ایم. آقای رزمی از زندانیان سیاسی پیش از انقلاب است و از سال ۱۹۸۶ درپاریس زندگی می‌کند.

دویچه وله: ابعاد حضور ومشارکت اقلیت‌های قومی و دینی درتحولات انقلابی سال ۵۷ چگونه بود وچه اهداف، انگیزه‌ها و انتظاراتی داشتند؟

ماشالله رزمی:  گسل بین مرکز وپیرامون اززمان ایجاد آمرانه دولت متمرکز درایران همواره ازگسل‌های اصلی جامعه بوده و ‏دربحران‌های اجتماعی عمق خودرا نشان داده است. محمدرضا پهلوی با توجه به رفتار خود و پدرش درحق اقلیت‌ها این گسل ‏را خوب می‌شناخت به‌همین جهت بارها برای ترساندن مخالفان مرکزگرای خود می‌گفت که “اگرمن نباشم ایران ایرانستان می‌شود”.

درآستانه انقلاب به‌خاطر اعمال تبعیض‌های فرهنگی، سیاسی واقتصادی براقلیت‌های زبانی ودینی و نفی حقوق ‏آنها، توسط ارگان‌های حکومتی، مخالفت عمومی، با سیاست‌های شاه درمناطق اتنیک حالت انفجاری داشت. هنوز سرکوبی ‏خونین فرقه دموکرات آذربایجان و فرقه دموکرات کردستان درسال ۱۳۲۵ درخاطره مردم زنده بود. اکثریت زندانیان ‏سیاسی زمان شاه ترک آذربایجانی بودند وترکمن‌ها ضبط ظالمانه زمین‌هایشان را فراموش نکرده بودند. وقوع قیام ‏عمومی ۲۹ بهمن ۱۳۵۶ تبریز که نقطه شروع تظاهرات عظیم درشهر های دیگر تا سرنگونی شاه در۲۲ بهمن ۱۳۵۷است ‏نشانگر بالا بودن پتانسیل اعتراضی دراین مناطق بود. درقیام تبریز که شهر یکپارچه به اعتراض برخاسته بود نه ‏حرفی ازحکومت اسلامی بود ونه نام آیت‌الله خمینی مطرح می‌شد وتنها شعارمردم “مرگ برشاه” بود‎.

مطرح نکردن شعارهای هویتی درتظاهرات بیشتر به‌خاطر حفظ وحدت ویکپارچگی صفوف مخالفان شاه بود. درضمن بعد‏ازکودتای ۲۸مرداد ۱۳۳۲ مبارزه با دیکتاوری عمده شده و شعارهای دیگر را تحت‌الشعاع قرار داده بود. تسلط جریانات ‏سراسری نظیرمجاهدین خلق، فدائیان خلق، حزب توده، طیف‌های جبهه ملی و هیئت‌های اسلامی به سپهر سیاسی آن‌زمان ‏نیز که همگی با طرح شعارهای اتنیک مخالف بودند دلیل دیگر بود. من بعد از آزاد شدن از زندان شاه از سوم آذر ۱۳۵۷ تا ‏روز انقلاب در تبریز ارومیه و مهاباد چندین بار سخنرانی کرده و همراه با دیگران تظاهرات ترتیب داده‌ام. در هیچ یک از ‏این تظاهرات عظیم با شرکت اقشار مختلف مردم شعارهای منطقه‌ای داده نمی‌شد. شعارها عموما علیه شاه و رژیم ‏سلطنتی بود که اغلب به زبان محلی مردم داده می‌شد. هدف سرنگونی شاه بود و مردم با انگیزه مبارزه با دیکتاتوری، فساد و بی‌عدالتی در تظاهرات شرکت می‌کردند و انتظار داشتند که با تغییر رژیم آزادی، عدالت و حکومت مردم بر مردم ‏برقرار گردد‎.

دویچه وله: اما پس از سرنگونی حکومت پهلوی شعارها و مطالبات در مناطق قومی کاملا تغییر کرد؟

رزمی: درست است. زلزله انقلاب آتشفشان خاموش احساسات اتنیک را بیدار و فعال کرد. مردم خود را صاحب انقلاب می‌دانستند و حداقل ‏خواسته‌هایشان از انقلاب این بود که اداره امور محلی در دست مردم محل باشد. سقوط رژیم و از بین رفتن ساواک و اختناق ‏پلیسی زمینه طرح شعارهای اتنیک را فراهم ساخت و شعارهای حق تعیین سرنوشت، خودمختاری، خودگردانی، ‏حکومت شورائی و حقوق زبانی و فرهنگی جایگزین شعارهای قبل از انقلاب شدند. شهرهای بزرگ مرکزی آرام شدند ‏اما مناطق پیرامونی و استان‌های غیرفارس‌‌نشین به حرکت درآمدند. احزاب و گروه‌های هویت‌طلب تشکیل و فعال شدند و ‏برآورده ساختن خواسته‌های اتنیک را هدف اصلی خود تعیین کردند. حزب خلق مسلمان در آذربایجان، کانون فرهنگی ‏سیاسی خلق ترکمن در ترکمن صحرا، حزب دموکرات در کردستان و احزاب هویت‌طلب دیگر در سایر استان‌های ‏غیرفارس‌نشین با تشکیل کمیته‌ها و شوراهای محلی اداره مناطق خود را در دست خود گرفتند‎.‎

دویچه وله: پاسخ حاکمیت برآمده از انقلاب به این تحرکات و مطالبات چگونه بود؟

رزمی:  پاسخ حاکمیت برآمده از انقلاب به انتظارات و خواسته‌های اقلیت‌های دینی و قومی در ابتدا یکسان نبود. دولت ‏موقت تمایل به راه حل سیاسی داشت و برای رسیدگی به خواسته‌های کردها “هیئت حسن‌نیت” به کردستان فرستاد تا ‏مشکلات را از طریق مذاکره حل کند. اما دولت موقت قدرت اجرائی در اختیار نداشت. مهدی بازرگان نخست‌وزیر می‌‏گفت “چاقوی بی‌تیغه بدست من داده‌اند”.

درمذاکره رویارو نمایندگان دولت می‌گفتند  “خودگردانی می‌دهیم” ونمایندگان ‏کرد می‌گفتند “خودمختاری می‌گیریم”. نهایتا نتیجه‌ای از مذاکرات حاصل نشد.  درتبریز هم حزب خلق مسلمان می‌گفت ما ‏برای آذربایجان همان حقوقی را می‌خواهیم که دولت می‌خواهد به کردستان بدهد. این وضع ادامه داشت تا اینکه سفارت ‏آمریکا اشغال شد و دولت موقت استعفاء داد و سرکوبی‌های نظامی تشدید گردید‎.

دویچه وله: پس از کنار رفتن دولت موقت بازرگان، حاکمیت چه سیاسی درپیش گرفت؟

رزمی:  برخلاف دولت موقت، آیت‌الله خمینی اعتقاد به راه حل سیاسی و مذاکره نداشت. به اعتراف صریح صادق خلخالی دادستان ‏انقلاب، خمینی شخصا دستور کشتن نمایندگان ترکمن‌ها را داد و نه تنها حقوق اقوام و آزادی‌های اجتماعی را به‌رسمیت ‏نشناخت بلکه آزادی‌های فردی موجود را نیز از بین برد. طرفداران آیت‌الله خمینی با شعار “حزب فقط حزب‌الله رهبر فقط ‏روح‌الله” به سرکوبی تمام احزاب و افرادی پرداختند که در انقلاب شرکت کرده بودند.

ماشالله رزمی، نویسنده و پژوهشگر آشنا به مسائل اقوام و اقلیت‌ها در ایران

قانون اساسی جمهوری اسلامی اهل ‏تسنن را از شرکت در حکومت کنار گذاشت و اختیارات ولی فقیه را فراتر از اختیارات هر دیکتاتور مطلق‌العنان قرار داد. مردم ‏در آذربایجان و استان‌های سنی‌نشین به قانون اساسی رای ندادند و آیت‌الله خمینی با این استدلال که “کسی که رای نداده حق ‏نظر ندارد” راه‌های مبارزه مسالمت‌آمیز را بست و تهدید کرد که “اگر تبریز آرام نشود بمباران خواهد شد” و با استفاده ‏از قدرت نظامی دستور سرکوبی آذربایجانی‌ها را به‌خاطر مخالفت آنان با ولایت فقیه داد. چمران را برای سرکوبی به ‏کردستان فرستاد، خوزستان را توسط دریادار مدنی سرکوب کرد. بلوچستان نیز از سرکوب برکنار نماند. سپس برای تداوم ‏سرکوب در مناطق سنی‌نشین میلیشیای مسلمان مسلح استخدام کرد و آنها را علیه گروه‌های هویت‌طلب به‌کار گرفت و عملا ‏توسط بخشی از مردم بخش دیگر را سرکوب کرد. ‎

دویچه وله: در مناطق قومی و اقلیت‌نشین واکنش‌ها به این رفتار حکومت جدید چگونه بود؟

رزمی:  سرکوبی آزادی‌های سیاسی در مناطق اتنیک با مقاومت جدی مواجه بود. و چون با خلع سلاح شدن پادگان‌ها مردم مسلح ‏شده بودند مخالفت با سیاست‌های حکومت جدید جنبه خشونت‌آمیز پیدا کرد و مبارزه مسلحانه برای خودمختاری ‏و خودگردانی شروع شد. گروه‌های چپ آن‌روزی که حکومت جدید به سرکوبی آنها پرداخته بود به این مناطق روی ‏آوردند و جنگ در ترکمن‌‌صحرا، کردستان، آذربایجان غربی، خوزستان و بلوچستان شعله‌ور شد. مقاومت مسلحانه اقلیت‌ها با انحصارگری‌های حکومت اسلامی تا شروع جنگ بین ایران و عراق ادامه داشت ولی با آغاز جنگ و نظر آیت‌الله ‏خمینی که می‌گفت “جنگ نعمت است” آرزوهای طلائی انقلاب در دریائی از اشک و خون غرق شدند. ‎

دویچه وله: آیا حاکمیت جدید توانست اقلیت‌ها را ساکت کند؟ اگر نه، آنها چگونه مطالبات خود را پی گرفتند؟

رزمی:  درمناطق اتنیک مقابله با حاکمیت جدید برای حفظ دستاورد‌های انقلاب ادامه داشت. هم‌زمان  فعالین هویت‌‏طلب دوراندیش در تهران “خانه اقوام” را تاسیس کردند. جلسات مشورتی آنان در مطب زنده‌یاد دکتر جواد هیئت جراح ‏قلب و تورکولوگ معروف تشکیل می‌شد. آنان در تماس با نمایندگان مجلس خبرگان برای تدوین بعضی از قوانین پیشنهاد ‏همکاری دادند. این پیشنهاد را مجلس خبرگان پذیرفت و بدین‌سان اصل پانزدهم قانون اساسی که حقوق زبانی اقوام را ‏به‌رسمیت می‌شناسد تصویب شد و روزنه‌ای شد برای فعالیت‌های فرهنگی و حقوق زبانی در چارچوب قانون اساسی. ‎

دویچه وله: شما گفتید مقاومت اقلیت‌ها دربرابر انحصارگری حکومت جدید تا شروع جنگ بین ایران وعراق ادامه داشت. لطفا درباره تاثیر این جنگ درمناطق قومی ومطالبات آنها قدری بیشتر توضیح دهید.

رزمی:  جنگ ایران و عراق در گسترش جنبش‌های هویت‌طلب نقش جدی بازی کرده است. ازیک طرف جمهوری اسلامی با ‏طولانی شدن جنگ متوجه شد که تبلیغات اسلامی برای جلب نیروی داوطلب رفتن به جبهه انگیزه کافی ایجاد نمی‌کند و لذا شروع به استفاده ازشعارهای ناسیونالیستی نمود و از طرف دیگرجوانان روستائی که گروه گروه ازروستا‌های ‏دورافتاده به جبهه اعزام می‌شدند برای اولین بارمتوجه تنوع فرهنگی ایرانیان می‌شدند و دراین میان هویت اتنیکی خود را ‏نیز کشف می‌کردند و چنین است که با پایان یافتن جنگ گروه‌های متعددهویت طلب درتمام مناطق اتنیکی توسط کسانی ‏که درجبهه با یکدیگر آشناشده بودند و از کشوری که با از جان گذشتگی نجاتش داده بودند انتظارداشتند که حقوق پایه‌ای ‏آنان را به رسمیت بشناسد لذا به طرح خواسته‌های فرهنگی و زبانی خود با استناد به اصل پانزدهم قانون اساسی می‌‏پردازند‎.‎

برخلاف سنت گذشته که احزاب سیاسی درایران توسط روشنفکران وسیاستمداران تشکیل می‌شدند گروههای هویت ‏طلب اتنیکی ازاقشار پائین جامعه تشکیل شدند و روشنفکران بعدا به آنها پیوستند. تمام فعالیت‌های این گروه‌ها در ‏آذربایجان درکادر قانون اساسی بود و با جمهوری اسلامی مخالفت نمی‌کردند تا اینکه درانتخابات مجلس پنجم کاندید ‏فعالین هویت طلب برای مجلس شورای اسلامی ازتبریز که در دوراول انتخابات بیشترازبقیه رای کسب کرده بود توسط ‏وزارت اطلاعات زندانی شد به این ترتیب جمهوری اسلامی ناتوانی خود را برای حل مشکلات اتنیکی ازراههای قانونی ‏عیان کرد و حرکت ملی آذربایجان را به مخالفت با جمهوری اسلامی واداشت. تقریبا ازهمان زمان انتخابات دراستانهای ‏غیرفارس اتنیکی شده واصلاح طلب واصولگرا رنگ باخته‌اند بویژه درشهرهایی که ترکیب اتنیکی مختلط دارند مانند ‏ارومیه واهوازانتخابات صد درصد اتنیکی می‌باشد و بازی اصلاح طلب واصولگراعملی نیست و مهندسی انتخابات توسط ‏نهادهای امنیتی کارایی ندارد. درارومیه ترک‌ها به کاندیداهای ترک و کردها به کاندیداهای کرد رای می‌دهند ‏دراهوازعرب‌ها به کاندیدا‌های عرب و لرها به کاندیدا‌های لررای می‌دهند و دراین میان آنچه که درنظرگرفته نمی‌شود ‏توانائی‌ها و شایستگی‌های کاندید ومواضع جناحی اوست‎.

دویچه وله: پس پایان جنگ ایران و عراق وآغاز دهه دوم حیات نظام جدید ما با تحرک تازه‌ای با عنوان “هویت‌طلبی” با تاکید بر اصل ۱۵ قانون اساسی درمناطق قومی مواجه می‌شویم. دراین باره قدری توضیح دهید.

رزمی: در دهه دوم انقلاب فصل جدیدی از فعالیت هویت‌طلبانه شروع می‌شود. انحلال اتحاد شوروی بحران ایدئولوژیک در بین ‏گروه‌های سوسیالیست به‌وجود می‌آورد. اکثریت افراد سوسیالیست درمناطق اتنیکی که در گروه‌های چپ سراسری فعال ‏بودند از گروه‌ها وسازمان‌های خود جدا می‌شوند و به گروه‌های هویت‌طلب اتنیک می‌پیوندند و یا احزاب و گروه‌های ‏جدید هویت‌طلب ایجاد می‌کنند. دانشجویان در دانشگاهها به انتشار نشریات دانشجویی به‌زبان مادری خود می‌پردازند. فعالیت‌های فرهنگی و انتشار نشریات و کتاب‌های هویت‌طلبانه گسترش می‌یابد. این فعالیت‌ها تا پایان دولت اصلاحات دوام ‏پیدا می‌کند. ولی نهایتا حکومت از گسترش گروه‌های هویت‌طلب اتنیکی احساس خطر می‌کند. نشریه مطالعات استراتژیک ‏دفتر ریاست جمهوری گروه‌های هویت‌طلب قومی را جزو گروه‌های برانداز دسته‌بندی می‌کند و بعد از آن کلیه نشریات ‏هویت‌طلب مستقل چه در دانشگاه‌ها و چه درمناطق اتنیکی به اتهام تبلیغات تجزیه‌طلبانه ممنوع می‌گردد و به جای بعضی ‏از آنها نهادهای اطلاعاتی نشریات دولتی منتشر می‌کنند و یا گروه‌های هویت‌طلب بدلی به‌وجود می‌آورند.

دویچه وله: ظاهرا سانسور وتعطیلی نشریات با پیدایش اینترنت وگسترش شبکه‌های اجتماعی وفضای مجازی تاثیر خودرا ازدست داد.

رزمی:  همینطور است. قطار جنبش‌های هویت‌طلبانه قومی در ایران که با انقلاب به‌ حرکت درآمده بود با سانسور و ممنوع کردن‌های دولتی متوقف ‏نشده زیرا حوادث و زمان به نفع آن عمل کرده است. انقلاب انفورماتیک و گردش آزاد اطلاعات راه‌های تازه برای طرح ‏خواسته‌های اتنیکی باز نموده است. قرن بیست یکم با گسترش اینترنت، تلفن‌های موبایل و تلویزیون‌های ماهواره‌ای ‏شروع می‌شود و جنبش‌های هویت‌طلب برای شکستن سانسور و انحصار رسانه‌های دولتی به استفاده از تکنولوژی‌های ‏جدید روی می‌آورند و شبکه‌های اجتماعی، سایت‌های اینترنتی و تلویزیون‌های ماهواره‌ای به زبان مادری فعالان ‏اتنیکی عمومیت پیدا می‌کند. اکنون احزاب و گروه‌های هویت‌طلب از مراحل بیداری و هویت‌یابی گذر کرده و به نیروهای ‏سیاسی مطرح در مناطق خود تبدیل شده‌اند. ‎

دویچه وله: آیا امیدی به برآورده شدن خواست‌های اقلیت‌ها در جمهوری اسلامی وجود دارد؟

رزمی:  قانون اساسی جمهوری اسلامی تبعیض‌آمیز است و سیاست‌های عملی جمهوری اسلامی ایدئولوژیک می‌باشد. ‏تقسیم شهروندان به‌خودی و غیرخودی حاصل سیاست‌ورزی ایدئولوژیک است. تجربه چهل سال گذشته نشان می‌دهد ‏که نه اصلاح‌طلبان و نه اصولگرایان با این قانون اساسی و با نگاه ایدئولوژیک نمی‌توانند هیچ یک از مشکلات اساسی ‏جامعه را حل کنند و تبعیض علیه اقلیت‌ها، به‌ویژه تبعیض بر اقلیت‌های دینی از مشکلات بزرگ جامعه می‌باشد.

عدم اجرای اصل ۱۵ قانون اساسی در چهل سال گذشته در حالی که اکثریت مردم با آن موافقند نشان از ناتوانی جمهوری ‏اسلامی برای حل مشکلات اتنیکی دارد. حسن روحانی برای جلب آراء آذربایجانی‌ها در تبریز و ارومیه قول داد که اگر رئیس جمهور بشود “فرهنگستان زبان ترکی آذربایجانی” ایجاد خواهد کرد. اما “فرهنگستان زبان و ادبیات فارسی” که ‏به تنهائی تمامی بودجه فرهنگی یک کشور چند فرهنگی را می‌بلعد، به‌شدت با آن مخالفت کرد. و رئیس فرهنگستان فارسی ‏با همان شدت با اجرای اصل ۱۵ پانزده نیز مخالفت می‌کند. به‌گفته صریح مشاور رئیس جمهور در امور اقوام، مراجع ‏بزرگ مخالف سپردن مسئولیت‌های مهم به اهل تسنن هستند. نگاه غیرخودی به اقلیت‌های اتنیک باعث می‌شود که در ‏برنامه‌ریزی پروژه‌های صنعتی مناطق اتنیک در نظر گرفته نشوند وفقرزدائی انجام نگیرد.

‎همه خواسته‌های جنبش‌های اتنیک درچارچوب منشور جهانی حقوق بشر قابل‌حل هستند. مشکل اینجاست که رهبران ‏جمهوری اسلامی منشورجهانی حقوق بشر را قبول ندارند. لذا نمی‌توانند مشکلات اتنیک را حل کنند. ازطرف دیگر ‏کشور وسیع وچند فرهنگی وچند زبانی مثل ایران را نمی‌توان با حکومتی شدیدا متمرکز به‌صورت دموکراتیک اداره کرد، ‏تنها یک حکومت غیرمتمرکز متناسب با شرایط چنین کشوری است. اما روحانیون عدم تمرکز و تقسیم قدرت وآشتی ملی ‏را نمی‌پذیرند. سران جمهوری اسلامی نگاه امنیتی به گروه‌های اتنیکی واقلیت‌های دینی دارند و هرگونه حق‌طلبی ‏قانونی آنها را اقدام علیه امنیت کشور تلقی کرده وبا زندان وشکنجه ومحرومیت از حقوق اجتماعی جواب می‌دهند.

دویچه وله: به عنوان پرسش آخر؛ اصولا در چه شرایطی ‏اقلیت‌های ساکن ایران می‌توانند به خواست‌های خود برسند؟

رزمی‌‌‌‌‌‌‌:  بنیانگذار جمهوری اسلامی به “دولت-ملت” اعتقاد نداشت بلکه به “دولت-امت”را باور داشت. براین اساس دولت جمهوری ‏اسلامی دولت شیعیان است نه دولت شهروندان. سرکوبی‌های خونین دهه اول انقلاب برای تثبیت حکومت معتقدان به ‏ولایت فقیه بود. ازفردای انقلاب، جمهوری اسلامی به‌جای مدارا با مردم، با تحمیل دیدگاه‌ها وقوانینی که به‌هیچ وجه ‏متناسب با شرایط زمان نیستند بی‌وقفه اقشار مختلف اجتماعی را طرد نموده وبا آنان مثل دشمن رفتار کرده است. ‏جمهوری اسلامی اگر قصد حل مشکلات اتنیکی را داشت اوایل انقلاب مناسب‌ترین زمان حل آن بود اما اکنون که اعتماد ‏مردم نسبت سران جمهوری اسلامی از بین رفته مشکل چند برابر شده است‎.

 ‎اقلیت‌های ساکن درایران زمانی می‌توانند به‌صورت دموکراتیک به خواسته‌های خود برسند که ساختار حکومت درایران ‏غیرمتمرکز بشود وحکومت ایران به منشور جهانی حقوق بشر پایبند باشد‎.‎

مسائل اتنیکی درهمه جای دنیا با ژئوپلیتیک پیوند دارد وقدرتهای جهانی وکشورهای همسایه می‌کوشند با استفاده ‏ازمسائل اتنیکی سیاست‌های خودشان را پیش ببرند جمهوری اسلامی با سیاست خارجی تشنج‌آفرین، دشمنان زیادی برای ‏خود درست کرده است وبیم آن دارد که دشمنان با تحریک گروه‌های اتنیکی جمهوری اسلامی را با مشکلات امنیتی ‏مواجه سازند. به‌همین خاطر هر چه خصومت جمهوری اسلامی با کشورهای منطقه و قدرت‌های جهانی بیشترمی‌شود. ‏ارگان‌های اطلاعاتی حکومت فشار سیاسی و امنیتی را بر گروه‌های اتنیکی واقلیت‌های دینی افزایش می‌دهند تا به باور ‏خودشان ازاین طریق خطر را برطرف سازند.  روشن است که با این سیاست‌ها ودرچنین شرایط متشنجی نمی‌توان به حل ‏دموکراتیک مسائل اتنیکی ایران امیدوار بود.

تاریخ ۰۷.۰۲.۲۰۱۹ 

https://www.dw.com/fa-ir/opinion/a-47354481

در باره نویسنده / 

hakalan dev

مطالب مرتبط

اطلاعیه ها

  • حکم اعدام توماج صالحی و دیگر زندانیان سیاسی را محکوم می کنیم

    حکم اعدام توماج صالحی و دیگر زندانیان سیاسی را محکوم میکنیم موجی از اعتراضات گسترده‌ ایرانی ها به صدور حکم اعدام برای خواننده معترض توماج صالحی، از جانب دادگاه انقلاب اصفهان به راه افتاده است. هموطنان معترض مان در سراسر جهان با حمایت معترضین جامعه مدنی کشورهای جهان به راه افتادند تا نهادهای مدافع حقوق بشر، دمکراسی و سکولاریزم صدای اعتراض شان…

  • 🛑 اطلاعیه مشترک شورای مدیریت گذار و شورای ملی تصمیم

    با ادای احترام به همه رزمندگان انقلاب پرشکوه “زن، زندگی، آزادی” که این چنین قهرمانانه و فداکارانه در سراسر ایران با نظام جنایت پیشه جمهوری اسلامی نبرد می کنند؛با گرامی داشت یاد عزیز جوانان و همه انسان هایی که در راه رهایی ایران و پاسداشت شأن و حرمت انسانی جان فدا کردند؛و با الهام از…

  • بیانیه ۳تشکل ترکمن صحرایی بمناسبت روز جهانی حقوق بشر ۲۰۲۲

    روز جهانی حقوق بشر نوید بخش دنیایی مبتنی بر آزادی و برابری     دهم دسامبر امسال هفتاد وچهارمین سالگرد روزجهانی حقوق بشر است. سند تاریخی منشور ویا اعلامیه جهانی حقوق بشر بمثابه یک عهد و پیمان بین‌المللی در روز دهم دسامبر سال ۱۹۴۸ به تصویب مجمع عمومی سازمان ملل متحد رسید. ازآن پس این روز بنام روز جهانی حقوق بشر درحافظه تاریخی بشریت برای همیشه…

  • نامه۵ سازمان زنان ملیتهای تحت ستم درایران به۹ سازمان بین المللی

    نامه پنج سازمان زنان ملیت‌های تحت ستم درایران به نه سازمان بین المللی، ازجمله امنستی اینترناسیونال ویونیسف… ازابراز همبستگی شما متشکریم، اما زمان اقدام فوری درایران فرا رسیده است! به: سازمان ملل، یونیسف، عفو بین الملل، سازمان بین المللی کار،ENNHRI  وهرکسی به مدافعان حقوق بشر درایران اهمیت می دهدموضوع :  ازابراز همبستگی شما متشکرم، اما زمان اقدام فوری برای…

  • به حمایت مقاومت کردستان به پیوندیم

    درحمایت از مقامت کردستان ایران به اعتصاب سراسری به پیوندیم تاریخ جنبش‌های سیاسی و اجتماعی ایران خیزش ها و انقلاب هایی را در دل خود جای داده که بنا به شرایط و ویژه گی ها ، بخشی از نواحی و اتنیک های ایران نقشی چشمگیر و تاثیر گذار در شکل گیری روند آن وقایع تاریخی…

  • فراخوان سه ائتلاف سیاسی به مناسبت چهلمین روز جمعه‌ی خونین زاهدان و همدردی با مردم خاش

    برای چهلمین روز جمعه‌ی خونین زاهدان و همدردی با مردم خاش پس از جمعه‌ی سیاه و خونین خاش در حالی به چھلمین روز جمعه‌ی سیاه و خونین زاھدان که در ھشتم مھرماه ١۴٠١ اتفاق افتاد نزدیک می‌شویم که رژیم سفاک جمهوری اسلامی جمعه‌ی خونین دیگری را در ١٣ آبان در شهرستان خاش رقم زد که…

  • اطلاعیه‌

    “کؤنگلۆنگ تاپان دۇست یۇلوندا، جان بِرگین”“جان ده در راه دوستی که دل آرامِ توست”“ماغتئمغولئ پئراغئ” همایش بزرگداشت ۲۸۹-مین سالگرد تولد شاعر بزرگ تورکمن، مختومقلی فراغی در “آق توقای”، با هماهنگی استانداری گلستان، اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان و شورای هماهنگی جمعیت‌ها و انجمن‌های ادبی-فرهنگی تورکمنصحرا برگزار می‌گردد. مکان:آق‌توقای- آرامگاهزمان:پنج‌شنبه ۲۹ اردیبهشت، مراسم رسمی…

  • اطلاعیه مشترک دو سازمان فرهنگی وسیاسی ونیز حقوق بشری ترکمن صحرا

    نه به جنگ، پیش بسوی صلح ، تفاهم وهمکاری هرچه گسترده تر جهانیان برای حقوق بشر، آزادی و دمکراسی  رئیس‌جمهور فدراسیون روسیه، برای حل مسایل و مشکلاتی که روسیه در رابطه با اوکراین دارد، راه جنگ را پذیرفته در روز ۲۴فوریه ۲۰۲۲ فرمان اعزام قوای نظامی صادر نمود و دنیا را در وضعیت بیم وهراس…

  • اعتراض مدافعان حقوق بشر ترکمن صحرا بسازمان ملل

    اعتراض سازمان مدافعان حقوق بشر ترکمن صحرا   به برگزیدن جمهوری اسلامی ایران، به عضویت کمیسیون مقام زن در سازمان ملل اخیرا برخلاف انتظار جامعه مدنی جهانی بویژه جامعه مدنی ایران  در رسانه های سراسر جهان اعلام شد جمهوری اسلامی ایران، به عضویت کمیسیون مقام زن درسازمان ملل متحد برگزیده شده است. سوال سازمان  مدافعان حقوق بشر ترکمنصحرا  از مسئولین سازمان…

  • درباره سایت

    در این وب سایت و در شبکه های اجتماعی , مدافعان حقوق بشر تورکمنصحرا به کمک شما عزیزان تلاش می کنیم تا صدای مردمی که از دیرباز مورد ظلم و ستم بوده و هستند رو به گوش جهانیان برسانیم.
    تمام افراد بشر آزاد زاده می شوند و از لحاظ حيثيت و کرامت و حقوق با هم برابرند. همگی دارای عقل و وجدان هستند و بايد با يکديگر با روحيه ای برادرانه رفتار کنند.

    بیشتر از HRDTurkmenSahra کشف کنید

    برای ادامه خواندن و دسترسی به آرشیو کامل، اکنون مشترک شوید.

    ادامه مطلب