رسانه

از تدریس زبان مادری اقوام خبری نیست

42

آغاز سال تحصیلی؛ از تدریس زبان مادری اقوام خبری نیست

 

حسن روحانی تضمین کرد اگر رئیس جمهور شود، تحصیل اقلیت‌های قومی در ایران به زبان‌های مادری خود را ممکن می‌کند. دو کارشناس امور اقوام زمینه​های اجرایی این وعده رئیس جمهور را در سال تحصیلی جدید بررسی می​کنند.

علی اصغر فانی، وزیر آموزش و پرورش ۱۱ مهر ۱۳۹۲ اعلام کرد که “تدریس زبان قومیت‌ها در مدارس در اولویت” برنامه​های او قرار دارد. فانی از طرح خود برای عملی کردن وعده رئیس جمهور صحبت کرد اما طرح او با موجی از مخالفت​ها در بدنه حاکمیت روبرو و نهایتا به فراموشی سپرده شد. بنابراین سال تحصیلی جدید امسال نیز برای میلیون​ها کودک ایرانی در مناطق قومی بدون تدریس زبان مادری در مدارس کشور آغاز می​شود.

بیشتر بخوانید: کارنامه و عملکرد دو ساله روحانی در مورد مطالبات اقوام

اما ناگفته نماند که در آستانه آغاز سال تحصیلی جدید اتفاقات مهمی از منظر اقوام روی داد. روحانی در سفر به استان‌های آذربایجان شرقی در ۳۰ اردیبهشت (۲۰ مه) و کردستان در ۴ مرداد (۲۶ ژوئیه) برای نخستین بار از وعده​های خود به اقوام یاد کرد. تاسیس “بنیاد فرهنگی” در تبریز، افتتاح دو واحد آموزش زبان کردی در دانشگاه‌های‌کردستان و مژده تاسیس بخش کردی خبرگزاری دولتی ایرنا از جمله این رویدادهاست.

از همه مهم​تر خبرگزاری ایرنا (۲۷ مرداد / ۱۸ اوت) گزارش داد تالیف محتوای کتب درسی دانش آموزان به زبان کردی در دست اقدام است. به نوشته ایرنا در صورت آماده شدن محتوای این کتب، تدریس آن از امسال آغاز می​شود در غیر این صورت از سال آینده این امر اجرایی خواهد شد.

بیشتر بخوانید: روحانی: تدریس زبان کردی؛ نشانه تغییر سیاست دولت یا بازی سیاسی

در همین راستا خبرگزاری مهر نیز (۲۲ شهریور/ ۱۳ سپتامبر) گزارش داد که مقدمات راه اندازی سرویس زبان کردی این خبرگزاری انجام شده و این بخش آماده رونمایی است.

روحانی در سفر تبریز

به رغم این گام​های مثبت در آستانه سال تحصیلی جدید هنوز از تدریس زبان مادری اقلیت​های قومی در مدارس کشورخبری نیست. اما این وضعیت در دانشگاه​های کشور رو به تغییر است. بر اساس دفترچه راهنمای انتخاب رشته کنکور سراسری ۱۳۹۴ سازمان سنجش آموزش کشور برای مهرماه سال ۹۴ نخستین بار در دوره روزانه ۴۰ دانشجو در مقطع کارشناسی زبان و ادبیات کردی پذیرش خواهند شد.

به گزارش ایرنا فرهنگستان زبان و ادب فارسی نیز با موافقت کرده است. پیش​تر این فرهنگستان با اتخاذ مواضعی تند و منفی از تدریس زبان اقلیت​های قومی در مدارس انتقاد کرده بود.

قانون اساسی و تدریس زبان مادری در مدارس

مهری جعفری، وكیل پایه یک دادگستری می​گوید: «یکی از اصول روشنی که در قانون اساسی قید شده و هیچ کس پس از تصویب این قانون، آن را نه دیده و نه به لزوم عملی شدن آن فکر کرده همین اصل ۱۵ قانون اساسی است که می‌گوید: «استفاده از زبان‌های محلی و قومی در مطبوعات و رسانه‌های گروهی و تدریس ادبیات آن‌ها در مدارس در کنار زبان فارسی آزاد است.»

بیشتر بخوانید: آغاز سال تحصیلی و فراموشی وعده روحانی برای اقوام

خانم جعفری که با مسئله اقوام در ایران آشنائی دارد، در گفت و گو با دویچه وله تاکید می​کند که مسئله وعده دادن با مسئله طرح و برنامه ریزی و زمان​بندی گره می​خورد. ارائه ندادن یک برنامه که زمان و امکانات و چگونگی انجام وعده را نشان دهد، می​تواند طرح و برنامه​های مهم سیاسی و اجتماعی یک کشور را در حد حرف​های بی​پایه و اساس و فاقد مفهوم تنزل دهد.

قانون اساسی تدریس زبان مادری را تضمین کرده است

این کارشناس همچنین تاکید می​کند: «برای اجرا کردن وعده​ها، روحانی نیاز به بودجه، کارشناس، زمان و چانه زنی‌های سیاسی و غربال​های زمان​بر اطلاعاتی و امنیتی خواهد داشت که به طور واقع​بینانه ظاهر موضوع و باطن آن با آن چه که ایشان به زعم خود با کلیدی در دست برای باز کردن قفل​ها وعده داده​اند، متفاوت می​نماید. اما امیدوار هستیم روزی در همین آینده نزدیک عملی شود.»

تدریس زبان مادری از مدارس آغاز شود

مهدی نعیمی اردبیلی، مدرس سابق زبان ترکی آذربایجانی دردانشگا​ه​های کشور به دویچه وله می​گوید: «در ماه​های اخیر، این مقوله (مسئله زبان مادری) در مورد زبان کردی تا حدودی جدی‌تر شد و رشته زبان و ادبیات کردی در دانشگاه کردستان ایجاد شد. حتی علاوه بر آن در دانشگاه​های دیگر استان کردستان بصورت دو واحد درسی نیز قابل ارائه گشت. همچنین خبرگزاری​های معتبر جمهوری اسلامی ایران نیز بخش کردی خود را تأسیس می‌کنند. همه این دستاوردها امر مبارکی است ولی کافی نیست؛ چراکه اولا آموزش به زبان مادری باید جزو برنامه‌های مهدهای کودک و مدارس بوده و در دانشگاه امتداد یابد نه اینکه نقطه صفر آن در دانشگاه باشد، ثانیا محدود به زبان​های فارسی و کردی نباشد.»

بخوانید: از آموزش زبان مادری تا آموزش به زبان مادری

به نظر آقای نعیمی اردبیلی وعده انتخاباتی آقای روحانی مبنی بر تاسیس فرهنگستان زبان ترکی به ایجاد “بنیاد فرهنگ، هنر و ادب آذربایجان” تقلیل یافت که موسسین اصلی آن وزیر ارشاد، استاندار و نماینده ولی فقیه هستند و حتی در اساسنامه بنیاد مزبور به زبان ترکی آذربایجانی اشاره​ای نمی​شود.

این مدرس سابق زبان ترکی در دانشگاه​های ایران نتیجه می​گیرد: «به نظر می‌رسد ترویج وسیع زبان​های غیر فارسی، حاکمیت زبان رسمی فعلی را برعرصه مملکت متاثر و تهدید کرده، نهایتا منجر به ایجاد پلی برای تفویض قدرت به آنها نیز می‌شود. در حالیکه تدریس آنها در دانشگاه‌ها به دلیل فرمت بندی اذهان دانشجویان با زبان فارسی در دوران مدرسه و همچنین تعداد بسیار معدود و کنترل‌شده زبان‌آموزان در سطح دانشگاه، آنچنان موجب تراشیدن رقیب اساسی نمی‌شود.»

هر دو کارشناسی که با دویچه وله صحبت کردند بر این باورند که تدریس زبان​های مادری اقلیت​های قومی نه از دانشگاه، بلکه از مدارس کشور باید آغاز شود. مهری جعفری، وکیل پایه یک دادگستری تاکید می​کند انتظار این است که آقای روحانی برنامه دقیق عملی شدن آزادی تدریس زبان مادری را از امسال تا سال آینده ارائه دهند.

دویچه وله فارسی

در باره نویسنده / 

امید بایندری

کنشگر و مدافع حقوق بشر

مطالب مرتبط

اطلاعیه ها

  • 🛑 اطلاعیه مشترک شورای مدیریت گذار و شورای ملی تصمیم

    با ادای احترام به همه رزمندگان انقلاب پرشکوه “زن، زندگی، آزادی” که این چنین قهرمانانه و فداکارانه در سراسر ایران با نظام جنایت پیشه جمهوری اسلامی نبرد می کنند؛با گرامی داشت یاد عزیز جوانان و همه انسان هایی که در راه رهایی ایران و پاسداشت شأن و حرمت انسانی جان فدا کردند؛و با الهام از…

  • بیانیه 3تشکل ترکمن صحرایی بمناسبت روز جهانی حقوق بشر 2022

    روز جهانی حقوق بشر نوید بخش دنیایی مبتنی بر آزادی و برابری     دهم دسامبر امسال هفتاد وچهارمین سالگرد روزجهانی حقوق بشر است. سند تاریخی منشور ویا اعلامیه جهانی حقوق بشر بمثابه یک عهد و پیمان بین‌المللی در روز دهم دسامبر سال 1948 به تصویب مجمع عمومی سازمان ملل متحد رسید. ازآن پس این روز بنام روز جهانی حقوق بشر درحافظه تاریخی بشریت برای همیشه…

  • نامه5 سازمان زنان ملیتهای تحت ستم درایران به9 سازمان بین المللی

    نامه پنج سازمان زنان ملیت‌های تحت ستم درایران به نه سازمان بین المللی، ازجمله امنستی اینترناسیونال ویونیسف… ازابراز همبستگی شما متشکریم، اما زمان اقدام فوری درایران فرا رسیده است! به: سازمان ملل، یونیسف، عفو بین الملل، سازمان بین المللی کار،ENNHRI  وهرکسی به مدافعان حقوق بشر درایران اهمیت می دهدموضوع :  ازابراز همبستگی شما متشکرم، اما زمان اقدام فوری برای…

  • به حمایت مقاومت کردستان به پیوندیم

    درحمایت از مقامت کردستان ایران به اعتصاب سراسری به پیوندیم تاریخ جنبش‌های سیاسی و اجتماعی ایران خیزش ها و انقلاب هایی را در دل خود جای داده که بنا به شرایط و ویژه گی ها ، بخشی از نواحی و اتنیک های ایران نقشی چشمگیر و تاثیر گذار در شکل گیری روند آن وقایع تاریخی…

  • فراخوان سه ائتلاف سياسی به مناسبت چهلمین روز جمعه‌ی خونین زاهدان و همدردی با مردم خاش

    برای چهلمین روز جمعه‌ی خونین زاهدان و همدردی با مردم خاش پس از جمعه‌ی سیاه و خونین خاش در حالی به چھلمین روز جمعه‌ی سیاه و خونین زاھدان که در ھشتم مھرماه ١٤٠١ اتفاق افتاد نزدیک می‌شویم که رژیم سفاک جمهوری اسلامی جمعه‌ی خونین دیگری را در ١٣ آبان در شهرستان خاش رقم زد که…

  • اطلاعیه‌

    “کؤنگلۆنگ تاپان دۇست یۇلوندا، جان بِرگین”“جان ده در راه دوستی که دل آرامِ توست”“ماغتئمغولئ پئراغئ” همایش بزرگداشت 289-مین سالگرد تولد شاعر بزرگ تورکمن، مختومقلی فراغی در “آق توقای”، با هماهنگی استانداری گلستان، اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان و شورای هماهنگی جمعیت‌ها و انجمن‌های ادبی-فرهنگی تورکمنصحرا برگزار می‌گردد. مکان:آق‌توقای- آرامگاهزمان:پنج‌شنبه 29 اردیبهشت، مراسم رسمی…

  • اطلاعیه مشترک دو سازمان فرهنگی وسیاسی ونیز حقوق بشری ترکمن صحرا

    نه به جنگ، پیش بسوی صلح ، تفاهم وهمکاری هرچه گسترده تر جهانیان برای حقوق بشر، آزادی و دمکراسی  رئیس‌جمهور فدراسیون روسیه، برای حل مسایل و مشکلاتی که روسیه در رابطه با اوکراین دارد، راه جنگ را پذیرفته در روز 24فوریه 2022 فرمان اعزام قوای نظامی صادر نمود و دنیا را در وضعیت بیم وهراس…

  • اعتراض مدافعان حقوق بشر ترکمن صحرا بسازمان ملل

    اعتراض سازمان مدافعان حقوق بشر ترکمن صحرا   به برگزیدن جمهوری اسلامی ایران، به عضویت کمیسیون مقام زن در سازمان ملل اخیرا برخلاف انتظار جامعه مدنی جهانی بویژه جامعه مدنی ایران  در رسانه های سراسر جهان اعلام شد جمهوری اسلامی ایران، به عضویت کمیسیون مقام زن درسازمان ملل متحد برگزیده شده است. سوال سازمان  مدافعان حقوق بشر ترکمنصحرا  از مسئولین سازمان…

  • اطلاعیه 3ائتلاف اتحادیه ای با عنوان موج دوم کرونا وحکومت ناپیدا

    کنگره ملیتهای ایران فدرال، شورای دموکراسی خواهان ایران، همبستگی برای آزادی وبرابری درایران موج دوم کرونا وحکومت ناپیدا ! همانگونه که از سوی پزشکان و دانشمندان پیشبینی می‌شد، موج دوم ویروس کرونا جهان را دربرگرفته و این بار به مراتب شدیدتر و وسیعتر جان انسانها را تهدید می‌کند. هنوز نه داروئی برای مداوای آن یافته اند…

  • بمناسبت درگذشت مرد نیکوکار سرشناسی از تورکمنصحرا

    احمد محمدی سرمایه دار سرشناسی درامور خیریه ونیز کارخانه داری باسابقه وموفق و خوشنام ترکمنصحرا واهل گنبد کاووس، کسی که از سال های پس از پایان جنگ دوم جهانی وقتی که در ترکمن صحرا و شهر گنبد رونق اقتصادی آغاز می شود موجب اشتغال نزدیک به هزار نفر درمجموعه  کارخانجات و مزارع اش شده بود،…

  • حکم اعدام ۳ نفر از معترضین آبان ماه ۹۸ تایید شد

    احکام اعدام امیرحسین مرادی، سعید تمجیدی و محمد رجبی، سه تن از شهروندان بازداشت شده در جریان اعتراضات سراسری آبان ماه ۹۸ در دیوان عالی کشور تایید شد. این افراد پیشتر توسط دادگاه انقلاب تهران به حبس، شلاق و اعدام محکوم شده بودند حکم اعدام سه متهم اعتراضات آبان ماه تایید شد احکام اعدام امیرحسین…

  • بیانیه شورای دمکراسی خواهان ایران درباره کشته شدن قاسم سلیمانی

  • بیانیه شورای دمکراسی خواهان ایران

    همانطور که در روزها و هفته های گذشته شاهد بودیم حکومت ضد مردمی جمهوری اسلامی در اقدامی جنایتکارانه و مطابق روال بیش از چهل سال حکومتداری خود, خیل عظیم مردم معترض به گرانی و بیکاری را که به صورت مسالمت آمیز به خیابانها آمده بودند بدون رعایت هیچگونه موازین حقوق بشری به گلوله بست که…

  • درخواست از جامعه جهانی برای حمایت از معترضان

     بیانیه کانون مدافعان حقوق بشردرخواست از جامعه جهانی برای حمایت از معترضانطی روزهای اخیر و با افزایش ناگهانی و بی سابقه قیمت بنزین در ایران،  در واکنش به این تصمیم و در سراسر کشور مردم دست به تجمعات اعتراض آمیز زده اند. متاسفانه و بنا به اخبار منتشر شده توسط رسانه های گوناگون، این اعتراضات…

  • اعلامیه شورای دمکراسی خواهان ایران درحمایت ازموج جدید جنبش مردمان ایران علیه حکومت

    مردم آزادیخواە ایرانفعالان حقوق بشر،نھادھای جامعە مدنی،رسانه های برون مرزی ھمانگونە کە مشاھدە میکنیم در روزھای اخیر حکومت ضد مردمی جمھوری اسلامی در راستای پیشبرد سیاست ھای فتنە گرانە خود درمنطقە وھمچنین برای پر کردن خزانە خود بار دیگر سفرەھای مردم را نشانە گرفته است، بە گونەای کە در یک شبانە روز قیمت بنزین در…

  • اطلاعیه/ آجی حابر

    بیر گون اوّنگ یعنی 30 شهریور1398 داشلی برون یولیندا بیر مسافرلی مینی بوس 18 چرخلی بیر تریلی بیله چاقیشماغی نتیجه سینده ۱۳ دن کوّپ مسافر آرادان چیقیپ، اونلارچا یارالی بولان مسافر هم گنبد کاووس ینگ بیمارستانلارینا یوللانیپ دیر بو آجی خبری ترکمن صحرا بیله گلستان ولایت نینگ یاشایجیلارینا تسلیت آیدیپ مرحوم بولان لارینگ غالانلارینا بیک…

  • درباره سایت

    در این وب سایت و در شبکه های اجتماعی , مدافعان حقوق بشر تورکمنصحرا به کمک شما عزیزان تلاش می کنیم تا صدای مردمی که از دیرباز مورد ظلم و ستم بوده و هستند رو به گوش جهانیان برسانیم.
    تمام افراد بشر آزاد زاده می شوند و از لحاظ حيثيت و کرامت و حقوق با هم برابرند. همگی دارای عقل و وجدان هستند و بايد با يکديگر با روحيه ای برادرانه رفتار کنند.

    ما در شبکه های اجتماعی نیز در کنارتان هستیم